Inserisci il codice SCONTO5 e ottieni subito il 5% di sconto su tutti i titoli del nostro store!

Italiano

Italiano

Tra ironia e romanticismo. Conversazione con Pan Savyan

Między ironią a romantyzmem. Rozmowa z Panem Savyanem

INTERVISTEMUSICA

Francesco De Luca

8/5/202611 min leggere

1. Nelle tue canzoni ricorrono spesso i temi del desiderio e della sessualità, ma non vengono mai rappresentati in modo esplicito: preferisci l'allusione al racconto diretto? Si tratta di una scelta estetica, di un gioco con l'immaginazione dell'ascoltatore o riflette il tuo carattere?

Mi piace il tema dell'amore, perché ho l'impressione che non ce ne sia mai abbastanza. Nei miei testi è molto presente e continuo a divertirmi a cercare nuove forme espressive, nuove metafore e nuove allusioni. Inoltre trovo sempre interessante lasciare all'ascoltatore uno spazio per l'immaginazione, affinché possa costruire le proprie immagini invece di imporre le mie. Quanto al mio carattere, forse sono un po' romantico. In ogni caso, mi piace crederlo.

W twoich piosenkach często pojawia się temat pożądania i seksualności, ale nigdy nie jest on przedstawiony w sposób dosłowny: wolisz aluzję od bezpośredniego opowiadania? Czy jest to wybór estetyczny, gra z wyobraźnią słuchacza, czy też odzwierciedlenie twojego charakteru?

Lubię motyw miłości, bo wydaje mi się, że miłości nigdy nie jest za dużo. W moich tekstach jest jej całkiem sporo i cały czas ciekawi mnie szukanie jakichś nowych sposobów, nowych metafor i aluzji. Poza tym zawsze interesujące jest dawanie słuchaczowi przestrzeni dla wyobraźni, żeby mógł tworzyć własne obrazy, zamiast narzucać mu swoje. Jeśli chodzi o mój charakter, to być może jestem trochę romantykiem. W każdym razie chciałbym w to wierzyć.

2. Il "Pan Savyan" che vediamo sul palco e nei videoclip corrisponde alla persona che sei nella vita di tutti i giorni oppure è un personaggio costruito con cura? Quanto c'è di autentico e quanto di teatrale?

Naturalmente esiste una differenza tra Dima e Pan Savyan. A volte provo persino un po' d'invidia nei confronti di Pan Savyan, perché il 95% del lavoro lo svolge Dima, mentre Pan Savyan sale sul palco e raccoglie i frutti. Allo stesso tempo, però, non posso dire che mi sia difficile passare dall'uno all'altro. Probabilmente Pan Savyan porta sul palco tutto ciò che Dima tiene dentro di sé.

Czy „Pan Savyan”, którego widzimy na scenie i w teledyskach, jest zgodny z osobą, którą jesteś na co dzień, czy raczej jest starannie wykreowaną postacią? Ile jest w nim autentyczności, a ile teatralności?

Oczywiście jest różnica między Dimą a Panem Savyanem. Czasami trochę zazdroszczę Panu Savyanowi, bo 95% pracy wykonuje za niego Dima, a Pan Savyan wychodzi na scenę i zbiera plony. Jednocześnie nie mogę powiedzieć, że trudno jest mi przełączać się między Dimą a Panem Savyanem. Prawdopodobnie Pan Savyan wypuszcza na scenie z siebie to, co Dima trzyma w sobie.

3. W Kolorku Amaretto è diventata una delle tue canzoni più riconoscibili: ha un ritmo irresistibile, un flirt pieno di fascino e un videoclip ironico e travolgente. Dietro questa apparente leggerezza si nasconde anche un enorme lavoro sulla costruzione del personaggio e dell'estetica. Ci racconti la storia di questo brano e che cosa rappresenta per te?

Per me questa canzone ha rappresentato una svolta, la chiave che ha aperto una nuova porta. Prima pubblicavo brevi canzoni virali su TikTok e non portavo ancora i baffi. Poi mi è venuta in mente un'immagine ispirata agli anni Novanta per il videoclip di W Kolorku Amaretto: un uomo con i baffi, un maglione "turco" e un romanticismo che non si è ancora spento. Quell'immagine ha avuto un'enorme risonanza, non solo in Polonia.

Piosenka W Kolorku Amaretto stała się jednym z twoich najbardziej rozpoznawalnych utworów: ma nieodparty rytm, pełen wdzięku flirt i ironiczny, porywający teledysk. Za tą pozorną lekkością kryje się również ogromna praca nad postacią i estetyką. Czy opowiesz nam historię tego utworu i powiesz, co on dla ciebie oznacza?

Dla mnie ta piosenka stała się przełomem, kluczem, który otworzył nowe drzwi. Wcześniej miałem wiralowe krótkie piosenki na TikToku i nie miałem wąsów. I wpadł mi do głowy taki obraz z lat 90. do klipu „W Kolorku Amaretto” – wąsaty mężczyzna w tureckim swetrze, w którym wciąż nie wygasł romantyzm. I ten obraz spotkał się z ogromnym odzewem, nie tylko w Polsce.

4. Il tuo suono sembra dialogare con il passato, ma senza cadere nella nostalgia. Che cosa ti affascina della musica vintage e come riesci a trasformarla in qualcosa di contemporaneo?

In realtà l'idea della canzone è nata da una conversazione ascoltata per caso: una signora raccontava a un'altra di aver comprato una camicetta color amaretto. Quell'espressione mi ha colpito come un fulmine; immediatamente ho sentito soffiare un vento di nostalgia e nella mia mente si è messa in moto la creatività.

Credo che il vintage non passerà mai di moda: fa parte della natura umana il desiderio di tornare al passato. L'importante è non viverci soltanto. Quando andavo a scuola non capivo perché i miei nonni e i miei genitori ascoltassero vecchie canzoni. Oggi invece lo capisco: sono come una coperta nella quale è piacevole avvolgersi.

Con Bursztynowe Koraliki, insieme a Julia Kamińska, siamo riusciti a immergere completamente l'ascoltatore nel passato, non solo attraverso la canzone ma anche grazie al videoclip, che ha ormai superato i 15 milioni di visualizzazioni. Lo abbiamo girato con una vecchia videocamera acquistata in un mercatino delle pulci per appena 30 euro.

Twoje brzmienie wydaje się prowadzić dialog z przeszłością, ale jednocześnie nie jest nostalgiczne. Co fascynuje cię w muzyce vintage i jak udaje ci się przekształcić ją w coś współczesnego?

W ogóle pomysł na piosenkę narodził się z przypadkowo podsłuchanej rozmowy, kiedy jedna pani chwaliła się drugiej, że kupiła bluzkę w kolorku amaretto. I wtedy to sformułowanie przeszyło mnie jak błyskawica, natychmiast powiał wiatr nostalgii i w mojej głowie rozpoczęła się kreatywna praca. Wydaje mi się, że vintage zawsze będzie w modzie – to taka cecha ludzkiej psychiki, że lubimy wracać do przeszłości. Ważne tylko, żeby nie w jedną stronę :) Kiedy chodziłem do szkoły, nie rozumiałem, dlaczego moi dziadkowie i rodzice słuchają jakichś starych piosenek. A teraz rozumiem. To taki kocyk, którym przyjemnie jest się otulić. W piosence „Bursztynowe Koraliki” razem z Julią Kamińską udało nam się maksymalnie zanurzyć słuchacza w przeszłości – nie tylko za pomocą piosenki, ale również teledysku, który ma już ponad 15 milionów wyświetleń. Nakręciliśmy go starą kamerą wideo kupioną na pchlim targu za 30 euro.

5.La Polonia è un Paese che ha dato i natali a grandi artisti e musicisti straordinari: da Chopin a Niemen, da Penderecki a Grechuta, fino a gruppi come Republika e Maanam. Sono solo alcuni nomi di una tradizione culturale straordinariamente ricca. Quali artisti polacchi o stranieri hanno esercitato l'influenza più profonda sul tuo percorso creativo e sulla tua sensibilità musicale?

Tra gli artisti polacchi mi piacciono, tra gli altri, Anna Jantar, Bajm, Andrzej Dąbrowski e Kayah. Tra quelli stranieri, ABBA, The Rolling Stones, Bleachers, Julio Iglesias, Claude François e Phil Collins. Sono cresciuto in una famiglia in cui mio padre amava molto il rock – AC/DC, Nazareth, Black Sabbath – mentre io, da bambino, adoravo il pop che passava alla radio e in televisione. Avevo anche molti dischi pubblicati nell'Unione Sovietica, tra cui raccolte con le canzoni del Festival di Sanremo. Da allora, per qualche motivo, sento regolarmente il desiderio di andare al Festival di Sanremo.

Per quanto riguarda gli artisti italiani, mi piacciono Sal Da Vinci, The Kolors, Toto Cutugno ed Eros Ramazzotti: avevo persino una sua cassetta.

Polska jest krajem, który wydał na świat wybitnych artystów i niezwykłych muzyków: od Chopina po Niemena, od Pendereckiego po Grechutę, aż po zespoły takie jak Republika i Maanam. To tylko niektóre nazwiska z niezwykle bogatej tradycji muzycznej i kulturalnej. Którzy polscy lub zagraniczni artyści wywarli największy wpływ na twoją drogę twórczą i twoją muzyczną wrażliwość?

Z polskich artystów lubię między innymi Annę Jantar, Bajm, Andrzeja Dąbrowskiego i Kayah. Z zagranicznych – ABBA, The Rolling Stones, Bleachers, Julio Iglesiasa, Claude’a François i Phila Collinsa. Dorastałem w rodzinie, w której tata bardzo lubił rocka – AC/DC, Nazareth, Black Sabbath – a ja jako dziecko uwielbiałem pop, który leciał w radiu i telewizji. Miałem też dużo płyt wydanych w ZSRR, między innymi z muzyką z San Remo. I od tamtej pory z jakiegoś powodu regularnie czuję potrzebę pojechania na festiwal do San Remo.

Jeśli chodzi o włoskich wykonawców i muzyków, podobają mi się Sal Da Vinci, The Kolors, Toto Cutugno i Eros Ramazzotti – miałem nawet jego kasetę.

6. La Polonia vanta una straordinaria tradizione letteraria e poetica. In Italia abbiamo pubblicato la traduzione di Rafał Wojaczek e presto uscirà quella di Edward Stachura; stiamo inoltre lavorando sull'opera di artisti come Zdzisław Beksiński e Stanisław Ignacy Witkiewicz (Witkacy). Quali scrittori e poeti polacchi hanno influenzato maggiormente il tuo immaginario e quali consiglieresti ai lettori italiani di scoprire?

Consiglierei di leggere le opere di Wisława Szymborska, premio Nobel per la Letteratura. Amo il suo linguaggio, il suo senso dell'umorismo e il suo modo di guardare alla vita.

Polska ma niezwykłą tradycję literacką i poetycką. We Włoszech wydaliśmy tłumaczenie Rafała Wojaczka, a wkrótce ukaże się Edward Stachura; pracujemy również nad twórczością takich artystów jak Zdzisław Beksiński i Stanisław Ignacy Witkiewicz (Witkacy). Którzy polscy pisarze i poeci najbardziej wpłynęli na twoją wyobraźnię i których poleciłbyś włoskim czytelnikom odkryć?

Poleciłbym zapoznać się z twórczością Wisławy Szymborskiej, laureatki Nagrody Nobla. Lubię jej język, poczucie humoru i stosunek do życia.

7. L'ironia è uno degli elementi più riconoscibili del tuo stile. Pensi che oggi sia ancora possibile parlare di sentimenti, desiderio e temi profondi attraverso l'ironia, oppure viviamo in un'epoca in cui tutto deve essere preso alla lettera?

Sono contrario a un'interpretazione letterale dell'arte, perché altrimenti ogni opera finisce per trasformarsi in un manuale di istruzioni. Mi piace l'ironia e mi piace scrivere cose che stanno sul confine tra il serio e il comico. Il segnale migliore è quando qualcuno mi scrive: «Non capisco, è uno scherzo oppure parla sul serio?». Attraverso l'ironia si possono affrontare temi importanti senza dover dire: «Siediti, amico, perché adesso faremo un discorso molto serio». Mi sembra che questo approccio piaccia a poche persone.

Ironia jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych elementów twojego stylu. Czy uważasz, że dziś nadal można mówić o uczuciach, pożądaniu i głębokich tematach poprzez ironię, czy żyjemy w czasach, w których wszystko musi być traktowane dosłownie?

W ogóle jestem przeciwny dosłownemu traktowaniu twórczości, bo inaczej wszystko zamienia się w instrukcję. Lubię ironię i lubię pisać rzeczy na granicy powagi i komedii. Najlepszym wskaźnikiem jest dla mnie moment, kiedy ktoś pisze: „Nie rozumiem, to jest żart czy on mówi serio?”. Przez ironię można łatwo dotknąć poważnych tematów, bez potrzeby mówienia: „Usiądź, kolego, bo teraz czeka nas bardzo poważna rozmowa”. Wydaje mi się, że niewiele osób lubi takie podejście.

8. Non so se tu sia mai stato in Italia o se abbia già avuto occasione di concedere interviste ai media italiani. Come vedi l'Italia di oggi, soprattutto dal punto di vista artistico e culturale? Ci sono artisti italiani, movimenti o fenomeni della creatività contemporanea che ti interessano o ti ispirano?

Come dicevo prima, fin dall'infanzia mi sono sentito attratto dall'Italia. Mia nonna lavorava nel cinema di Oszmiana, il piccolo paese dove sono nato. Grazie a questo avevo un accesso illimitato alle proiezioni e adoravo i film con Adriano Celentano e Sophia Loren. Sono già stato diverse volte in Italia – a Milano, sul Lago di Como, a Roma e a Torino – ma finora non mi è ancora capitato di assistere a un concerto di artisti italiani. Circa due anni fa, grazie a TikTok, ho scoperto il duo Mind Enterprises: adoro sia il loro stile visivo sia la loro musica. Spero che un giorno riuscirò ad assistere a un loro concerto in Italia.

Vi ringrazio moltissimo per questa intervista e saluto tutti coloro che mi ascoltano in Italia!

Nie wiem, czy kiedykolwiek byłeś we Włoszech lub czy miałeś okazję udzielać wywiadów włoskim mediom. Jak postrzegasz dzisiejsze Włochy, szczególnie z perspektywy artystycznej i kulturalnej? Czy są jacyś włoscy artyści, ruchy lub zjawiska współczesnej kreatywności, które cię interesują albo inspirują?

Jak mówiłem wcześniej, od dzieciństwa przyciągały mnie Włochy. Moja babcia pracowała w kinie w małym miasteczku Oszmiana, gdzie się urodziłem. Dzięki temu miałem nieograniczony abonament na kino i uwielbiałem filmy z Celentano i Sophią Loren. Byłem już kilka razy we Włoszech – w Mediolanie, nad jeziorem Como, w Rzymie i w Turynie – ale jak dotąd nie udało mi się trafić na żaden lokalny koncert. Jakieś dwa lata temu dzięki TikTokowi odkryłem duet Mind Enterprise – jestem zachwycony zarówno ich stylistyką wizualną, jak i muzyką. Mam nadzieję, że kiedyś uda mi się zobaczyć ich koncert we Włoszech.

Bardzo dziękuję za wywiad i pozdrawiam wszystkich, którzy słuchają mnie we Włoszech!

Molti dei nostri lettori sanno che La Chimera ama rincorrere l'arte. O forse è l'arte a rincorrere le chimere. Fatto sta che, durante una di queste ricerche, ci siamo imbattuti in un artista davvero speciale: Pan Savyan.

Cantautore polacco fuori dagli schemi, Pan Savyan si sta facendo conoscere ben oltre i confini del suo Paese grazie a un immaginario originale in cui ironia, romanticismo, nostalgia e cultura pop convivono con naturalezza. Le sue canzoni trasmettono leggerezza, energia e poesia, ma dietro quell'apparente semplicità si nasconde un autore attento alla parola, alla metafora e al potere dell'allusione. A nostro avviso, la sua musica cela una forma di autentica genialità.

In questa conversazione abbiamo parlato del suo modo di scrivere, del personaggio di Pan Savyan, delle sue influenze musicali e letterarie e del legame speciale che lo unisce all'Italia, un Paese che lo affascina fin dall'infanzia.

Non ci perdiamo in altre chiacchiere. Vi lasciamo a questa piacevole conversazione con il "Signor" Savyan, che ringraziamo per la simpatia, la disponibilità e il tempo che ci ha dedicato. Buona lettura.

Wielu naszych Czytelników wie, że La Chimera lubi podążać tropem sztuki. A może to sztuka podąża tropem chimer? Tak czy inaczej, podczas jednej z takich wypraw natrafiliśmy na naprawdę wyjątkowego artystę – Pana Savyana.

Ten nietuzinkowy polski wokalista i autor piosenek zdobywa coraz większe uznanie również poza granicami Polski dzięki oryginalnemu światu, w którym ironia, romantyzm, nostalgia i kultura popularna współistnieją w niezwykle naturalny sposób. Jego utwory emanują lekkością, energią i poetyckością, lecz pod tą pozorną prostotą kryje się twórca z wielką dbałością o słowo, metaforę i siłę niedopowiedzenia. Naszym zdaniem jego muzyka skrywa także prawdziwy przebłysk geniuszu.

W tej rozmowie opowiada o swoim sposobie pisania, scenicznej postaci Pana Savyana, muzycznych i literackich inspiracjach oraz o szczególnej więzi z Włochami – krajem, który fascynuje go od najmłodszych lat.

Nie będziemy już dłużej zabierać głosu. Zapraszamy do lektury tej niezwykle interesującej rozmowy z Panem Savyanem, któremu serdecznie dziękujemy za życzliwość, otwartość i poświęcony nam czas. Życzymy przyjemnej lektury!